Narrow search


By category:

By publication type:

By language:

By journals:

By document type:


Displaying: 51-60 of 110 documents

0.038 sec

51. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 5
Ανέστης Καραστεργίου Επιχειρησιακή ηθική και οικονομική κρίση
abstract | view |  rights & permissions
Το κύριο θέμα της εργασίας είναι να συζητηθεί η επίδραση που ασκεί η παγκόσμια οικονομική κρίση στο χώρο της “επιχειρησιακής ηθικής”. Θα παρουσιαστούν οι τρεις βασικές ηθικές θεωρίες που δεσπόζουν στο χώρο της “επιχειρησιακής ηθικής” με σκοπό την αποσαφήνιση των ηθικών ερωτημάτων που αφορούν τον κλάδο της ηθικής που φέρει τον τίτλο “επιχειρησιακή ηθική”, δεδομένου ότι ο ίδιος ο όρος “επιχειρησιακή ηθική” είναι πολύ δύσκολο να οριστεί με σαφήνεια. Επιπλέον θα συζητηθούν οι αλλαγές που επισυμβαίνουν στο χώρο της “επιχειρησιακής ηθικής” ως απόρροια της οικονομικής κρίσης καθώς και η ευθύνη που φέρουν οι επιχειρήσεις για τη δημιουργία της οικονομικής κρίσης. Ακόμη θα παρουσιαστούν κάποια ηθικά ζητήματα που προκύπτουν από τη θέση της Ελλάδας στην παγκόσμια οικονομική κρίση και εμπίπτουν στον κλάδο της “επιχειρησιακής ηθικής”. Τέλος το κύριο μέλημα αυτής της εργασίας είναι η επισήμανση των διαφόρων ηθικών ζητημάτων που προκύπτουν από την οικονομική κρίση και την αλληλεπίδρασή της με το χώρο της “επιχειρησιακής ηθικής” και όχι η ανάλυση του όρου “επιχειρησιακή ηθική” ή η επισκόπηση της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, καθώς κάτι τέτοιο θα ξεπερνούσε κατά πολύ τον περιορισμένο χώρο τούτης της εργασίας.
52. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 50
Μαρία Βενετή Φύση, μάθηση και ανάμνηση στην πλατωνική φιλοσοφία της παιδείας
abstract | view |  rights & permissions
Η μεταφυσική της ψυχής και της ιδέας αποτελούν για τον Πλάτωνα κύρια οντολογική και γνωσιοθεωρητική προϋπόθεση της παιδείας. Η ψυχή νοείται από τον Πλάτωνα ως οντότητα φέρουσα τα γνωρίσματα της ανθρώπινης φύσης. Η ψυχή κατά τη διάρκεια της εγκόσμιας ύπαρξής της αναπτύσσεται δυναμικά στο πεδίο της μαθησιακής διαδικασίας με συγκεκριμένο γνωστικό σκοπό, δηλαδή την ολοκλήρωσή της. Αυτή επιτυγχάνεται στους πρώιμους διαλόγους διά της αναμνήσεως, μιας μεθόδου που ο Πλάτων συμπληρώνει αργότερα με τις έννοιες της αγωγής και της εκπαίδευσης. Η έννοια της μάθησης, αν και δεν είναι σαφώς οριοθετημένη στο πλατωνικό έργο, μπορεί να νοηθεί εν γένει ως συμπληρωματική της φύσης, με την έννοια ότι η επιλογή της κατάλληλης φύσης είναι προϋπόθεση για κάθε μάθηση, αλλά και ως κριτήριο επιτυχίας της εκπαιδευτικής προσπάθειας. Με την υιοθέτηση μιας τέτοιας οντολογικής και γνωσιοθεωρητικής προϋπόθεσης ο Πλάτων επιχειρεί να συνδέσει το παιδευτικό φαινόμενο με τη μεταφυσική. Παράλληλα ακολουθεί τη μεθοδολογία ενός εμπειρικού ορθολογιστή σε ό,τι αφορά τη στοιχειοθέτηση των κανόνων της μάθησης. Η εμπειριοκρατική μεθοδολογία οδηγεί τον Πλάτωνα να διατυπώσει διαχρονικές πρακτικές προτάσεις αναφορικά με ορισμένες παιδαγωγικές αρχές, όπως είναι η διακριτική καθοδήγηση του παιδιού από το δάσκαλο, η ανάπτυξη της αυτενέργειας κατά τη μάθηση, η ενεργοποίηση των εγγενών προδιαθέσεων των μαθητών κατά τη διδασκαλία και ορισμένες άλλες απόψεις, που μπορούν ίσως να συνοψισθούν στο ότι η μάθηση και η εκπαίδευση πρέπει να δημιουργούν ελεύθερους και «ζητητικούς» ανθρώπους.
53. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 50
Παναγιώτης Καρακατσάνης, Λέλα Γώγου Η αυτονομία ως αγωγική συνιστώσα της κοινωνικοποίησης
abstract | view |  rights & permissions
Η έννοια της αυτονομίας διαμορφώνεται και καθιερώνεται από τον Ι. Kant ως η συγκρότηση και εκδήλωση μιας θεσμίζουσας και αυτοθεσμίζουσας ακηδεμόνευτης ανθρώπινης βούλησης, επηρεάζοντας καθοριστικά τον πολιτικοκοινωνικό στοχασμό ως τις μέρες μας. Σήμερα ο στοχασμός αυτός εμφανίζεται να σχετίζει την έννοια της αυτονομίας με την έννοια της κοινωνικοποίησης, δηλαδή την ενσωμάτωση. του υποκειμένου σε μια προκαθορισμένης μορφής λειτουργία, κινητικότητας και δράσης στην καταναλωτική κοινωνία, στο πλαίσιο της οποίας –όπως εμφανίζεται τουλάχιστον στην εκπαίδευση– η πρόσκτηση της αυτονομίας από το άτομο καθίσταται φενάκη. Η αυτονομία, που μόνο στο πλαίσιο ενός δημοκρατικού πολιτεύματος μπορεί να εμπεδωθεί και να λειτουργήσει, είναι δυνατόν να προκύψει μόνο μέσα από έναν ριζικό δημοκρατικό μετασχηματισμό της υπάρχουσας κοινωνίας, γεγονός που θα απαιτούσε συγχρόνως και ένα νέο θεσμικό πλαίσιο καθώς και έναν νέο, διαφορετικό, πολιτικό σχεδιασμό.
54. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 50
Παναγιώτης Διδάχος, Σωτήρης Λυκουργιώτης Εκπαίδευση και ενδοσχολική βία: βασικές έννοιες στη φιλοσοφία του T. W. Adorno
abstract | view |  rights & permissions
O T. W. Adorno αρχίζει το δοκίμιο ‘Education after Auschwitz’ με τη φράση: «Η πρωταρχική απαίτηση από την παιδεία είναι το Άουσβιτς να μην επαναληφθεί», ανάγοντας έτσι το ζήτημα μιας παιδείας προσανατολισμένης στην αποτροπή του ολέθρου, σε μια νέα ηθική προσταγή, σε ένα ιδανικό που αφορά το σύνολο. Αυτή η παρατήρηση αποκτά σήμερα ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας δεν έχει ως τις μέρες μας εκλείψει. Τα όλο και συχνότερα φαινόμενα βίας σε σχολεία των ΗΠΑ, της Λατινικής Αμερικής και της Αφρικής, αλλά και η αυξανόμενη βία σε σχολεία της Ελλάδας και των βαλκανικών χωρών υπό το βάρος της σημερινής πολυεπίπεδης κρίσης καθιστούν επίκαιρη μια αναψηλάφηση των βασικών εννοιών, τις οποίες εισήγαγε το έργο του T. W. Adorno για την εκπαίδευση. Στη σύντομη αυτή ανακοίνωση θα παρουσιάσουμε επτά βασικά σημεία πάνω στις έννοιες που ανέδειξε το έργο του φιλοσόφου, συζητώντας αυτές υπό το φως των σύγχρονων εμπειρικών δεδομένων και των φιλοσοφικών παρατηρήσεων. Οι μορφές ορθολογικότητας που αντιπαρατίθενται στην εκπαίδευση, η διττή μορφή της εκπαιδευτικής ιεραρχίας, η έννοια της τυποποίησης και της πραγμοποίησης, ο μηχανισμός της μνησικακίας καθώς και ο κριτικός αναστοχασμός, ως θεωρητική θεμελίωση ενός συνολικού εκπαιδευτικού επαναπροσανατολισμού, αναλύονται υπό το βάρος των σημερινών ερωτημάτων.
55. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 50
Γενοβέφα Παπαδήμα Άγνοια και γνώση: Μια κατασκευασιοκρατική προσέγγιση της σωκρατικής θεωρίας για τη μάθηση
abstract | view |  rights & permissions
Η παρούσα ανακοίνωση εξετάζει τη σχέση μεταξύ του κονστρουκτιβισμού (κατασκευασιοκρατίας) και της σωκρατικής παιδαγωγικής. Συγκεκριμένα εξετάζει, αν ένας δάσκαλος που είναι οπαδός της σωκρατικής παιδαγωγικής, μπορεί ταυτόχρονα να είναι και κονστρουκτιβιστής. Στο πρώτο μέρος της ανακοίνωσης γίνεται μια εννοιολογική αποσαφήνιση της θεωρίας του κονστρουκτιβισμού ως θεωρία μάθησης, καθώς και της σωκρατικής παιδαγωγικής. Στη συνέχεια ερευνάται το κατά πόσον η σωκρατική παιδαγωγική και ο κονστρουκτιβισμός μπορούν να συνυπάρξουν και να αλληλοσυμπληρωθούν. Μάλιστα γίνεται μια προσπάθεια αναζήτησης των κοινών συντεταγμένων μεταξύ τους, αλλά ταυτόχρονα εντοπίζονται και ορισμένα σημεία εκ διαμέτρου αντίθετα. Η ανακοίνωση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η σωκρατική παιδαγωγική είναι ο προπομπός του κονστρουκτιβισμού και ότι τα πρώτα ίχνη αυτής της σύγχρονης θεωρίας της μάθησης κρύβονταν στους πλατωνικούς διαλόγους.
56. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 50
Α. Θεοδωρίδης, Π. Καρακατσάνης, Π. Αναστασιάδης Η αξιοπρέπεια του ανθρώπου ως κοινωνικοπολιτικό αίτημα και ο παιδευτικός τόπος άρθρωσης και διασφάλισής της
abstract | view |  rights & permissions
Ενώ στον αρχαιοελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό προσδίδεται στον όρο «αξιοπρέπεια» ένα νοηματικό περιεχόμενο που έχει, ως επί το πλείστον, χαρακτήρα ηθικό, χαρακτηρίζοντας αποκλειστικά πρόσωπα δημόσια, από τον Kant και εφεξής η έννοια της ανθρώπινης αξιοπρέπειας αποτελεί τον σηματωρό των περιεχομένων μιας δημοκρατικής έννομης τάξης και·παραπέμπει στα δικαιώματα, δηλαδή εκείνα που οφείλουν να ασκούν οι πολίτες μιας πολιτικής κοινότητας. Η καντιανή αυτή σύνδεση του ζητήματος της αξιοπρέπειας του ανθρώπου με το πρόβλημα της συστατικής θέσης της πολιτικής κοινότητας (και του κεντρικού ρεύματος της παράδοσης που ακολουθεί) έχει να αντιμετωπίσει μια διπλή δυσκολία: πρώτον, ότι η πολιτική κοινότητα στην οποία αναφέρεται συγκροτείται από τον τύπο του δυτικού πολίτη· δεύτερον, ότι οφείλει να λαμβάνει πάντα υπ’ όψη της το γεγονός πως την αξιοπρέπεια του ανθρώπου θα μπορούσε εν τέλει να τη διασφαλίσει η ίδια η ανθρωπότητα ως συγκροτούσα ένα συντεταγμένο και ενιαίο πολιτικό υποκείμενο. Εξίσου όμως η καντιανή αυτή απαίτηση υποθηκεύεται, ως προς την οπτική της θεμελίωσής της, τόσο σε έναν μεταφυσικό περιορισμό όσο και σε μια ιδεολογία. Στην πρώτη περίπτωση αναφερόμαστε στην ανάγκη θεμελίωσης της αξιοπρέπειας του ανθρώπου στη ratio, ενώ στη δεύτερη περίπτωση αναφερόμαστε στην ιδεολογία της προόδου, η οποία κατακυριάρχησε στο σύγχρονο δυτικό κόσμο. Η έξοδος από τις δυσκολίες αυτές δεν θα μπορούσε να είναι εύκολη. Ωστόσο, και μάλιστα στην προοπτική της αναζήτησης του παιδευτικού τόπου άρθρωσης και διασφάλισής της αξιοπρέπειας του ανθρώπου, θα πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι ο τόπος αυτός δεν είναι εκείνος μιας φιλοσοφικής θέσης, αλλά μιας πολιτικής ιδέας που αφορά τη θέσμιση της κοινωνίας ως πολιτικής κοινότητας και αντιστοίχως ενός πολιτικού βούλεσθαι.
57. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 50
Παύλος Περπερίδης Κριτική θεωρία και πολιτική εκπαίδευση
abstract | view |  rights & permissions
Μια σύγχρονη θεωρία της πολιτικής παιδείας οφείλει να διερευνήσει και να θεματοποιήσει εντός της εκπαίδευσης κινητήριους μηχανισμούς δημιουργίας και αναπαραγωγής «πρακτικών» χειραφέτησης και κοινωνικής αλληλεγγύης. Με αφετηρία αυτήν την κριτική χαμπερμασιανή διάγνωση της μοντέρνας κοινωνίας θα καταδείξουμε τις δυνατότητες που έχει η πολιτική στο βαθμό που ακόμη μπορεί να διαμορφώνει το εκπαιδευτικό σύστημα, δηλαδή να εισαγάγει και να ενδυναμώσει τις μορφές της διυποκειμενικής ρύθμισης, οι οποίες αφορούν «βιοκοσμικά αποθέματα», όπως τη συνεννόηση, τη συνεργασία και την αλληλεγγύη εντός του πεδίου της διαπαιδαγώγησης. Η κρίση του πολιτικού και της πολιτικής πρέπει να κατανοηθεί μάλλον ως μια πρόκληση για τον επαναπροσδιορισμό της πολιτικής. Όμως ο εκσυγχρονισμός των συστημικών μηχανισμών που εκφράζεται με την υπερανάπτυξη των υποσυστημάτων της οικονομίας και της διοίκησης, που στηρίζονται στα «διευθυντικά» μέσα του χρήματος και της εξουσίας, διαβρώνει τις συμβολικές και τις «επικοινωνιακές δομές» του βιοκόσμου της εκπαίδευσης. Γι’ αυτόν το λόγο η σύγχρονη κριτική θεωρία της πολιτικής παιδείας στο πλαίσιο αυτού του αναδυόμενου μεταμοντέρνου πολιτικού πλουραλισμού καλείται, έχοντας ήδη αρθρώσει έναν κριτικό λόγο για την τεχνική, εκμεταλλευόμενη τις δυνατότητες των ηλεκτρονικών μέσων (ΜΜΕ, διαδίκτυο), να συμβάλει στην ανάδειξη, στην υποστήριξη και στην περαιτέρω ενδυνάμωση των ήδη εκπεφρασμένων τοπικών εκπαιδευτικών δράσεων.
58. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 51
Μαρία Αδάμ H ανοχή ως όρος και όριο της ανθρώπινης συνθήκης
abstract | view |  rights & permissions
Δομικό στοιχείο της ανθρώπινης συνείδησης, η ανοχή χρησίμευσε στην διαδρομή της ιστορίας, ως σύμφωνο συμβίωσης ατόμων, ομάδων ή τάξεων ανόμοιας κοινωνικοπολιτικής ισχύος και υιοθετήθηκε ως θέση ανάγκης ή ιδιοτέλειας στη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού. Πίσω όμως από την περιπτωσιακή αποσπασματικότητα, η ανοχή δεν είναι μια παθητική, άκριτη ή υπολογιστική στάση αποδοχής αλλότριων ιδεών ή καταστάσεων. Είναι αντίθετα μια ενεργητική στάση της πολυδιάστατης ανθρώπινης φύσης. Ως άτομο, μέλος μιας κοινωνικής ομάδας και εκπρόσωπος του είδους, ο άνθρωπος, μέσα από την ανοχή, αναγνωρίζει και συνειδητοποιεί τη διαλεκτική φύση του, την πολυπλοκότητα του εσωτερικού μικρόκοσμου, της ατομικές και συλλογικές πραγματικότητες, του σταθμητούς και αστάθμητους παράγοντες της πορείας του. Έχοντας μία ευρεία καθοριστική δυναμική, όταν δεν φτάνει στην αλλοτρίωση, η ανοχή είναι όρος καθοριστικός της ανθρώπινης συνθήκης. Αναγνωρίζει τα προβλήματα, ακολουθεί τις αλληλεξαρτήσεις και τις συγκρούσεις τους, τα τροφοδοτεί και τα υπερβαίνει. Στηρίζει την ενότητα μέσα από τη διαφορετικότητα, την πολλαπλότητα του ενός όσο και την ενότητα μέσα από την πολλαπλότητα. Όταν η ανοχή στηρίζει την αντοχή της στην αυτογνωσία και στη δίκαιη εκτίμηση, οδηγεί στη λειτουργική ενότητα των μερών και στην απώτερη σύνθεσή τους στο Όλο. Στην σημερινή εποχή της παγκοσμιοποίησης, η ανοχή είναι όρος απαραίτητος για τη θεμελίωση της γήινης υπηκοότητας και τη δημιουργική ενότητα των ανθρώπων εντός της πλανητικής κοινότητας.
59. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 53
Εμμανουήλ Β. Περάκης Νόημα και αναφορά των κυρίων ονομάτων
abstract | view |  rights & permissions
Στην εργασία αυτή θα εξετάσουμε κατά πόσον τα κύρια ονόματα έχουν νόημα και αναφορά (sense and reference). Η αναφορά ενός ονόματος είναι το αντικείμενο στο οποίο αυτό το όνομα αναφέρεται, ενώ το νόημα ενός ονόματος είναι ο τρόπος με τον οποίο αυτό το όνομα αναφέρεται στο αντικεί-μενο αυτό. Υπάρχουν διάφορες θεωρίες που εξετάζουν αυτό το ζήτημα. Κατά τον J. S. Mill τα κύρια ονόματα είναι καθαρά αναφορικά. Σύμφωνα με την περιγραφική θεωρία του Gotlob Frege το νόημα και η αναφορά των κυρίων ονομάτων προσδιορίζονται στην πράξη από μια καθοριστική περιγραφή (defi-nite description). Σύμφωνα με την ‘ομαδική’ (cluster) θεωρία (J. Searle) το νόημα και η αναφορά των ονομάτων προσδιορίζονται στην πράξη από μια ομάδα περιγραφών. Επίσης υπάρχει η αιτιακή (causal) θεωρία των κυρίων ονομάτων (Kripke, Evans) στις διάφορες παραλλαγές της που είναι κατά κά-ποιον τρόπο επιστροφή στην θεώρηση του Mill και σύμφωνα με την οποία τα κύρια ονόματα είναι καθαρά αναφορικά. Κατά την αιτιακή θεωρία θα πρέπει να υπάρχει κάποια (γνωστή ή άγνωστη) αιτιακή αλυσίδα που συνδέει το όνομα με το αντικείμενο στο οποίο αναφέρεται, ενώ δεν θα έπρεπε να μας διαφεύγει και ο ρόλος που διαδραματίζει το κοινωνικό πλαίσιο εντός του οποίου χρησιμοποιούμε τα ονόματα. Καμιά από τις θεωρίες αυτές δεν είναι πλήρης, όμως συνδυαστικά μπορούν να συντελέσουν στον πρακτικό προσδιορισμό του νοήματος και της αναφοράς των κυρίων ονομάτων.
60. Proceedings of the XXIII World Congress of Philosophy: Volume > 54
Χαρίλαος Χάρακας Η πολυσήμαντη και πολυλειτουργική έννοια της δικαιοσύνης και η σημερινή της αμηχανία
abstract | view |  rights & permissions
Η δικαιοσύνη στο μυθολογικό στοχασμό, εμφανίζεται με την μορφή των θεοτήτων της Θέμιδος και της Δίκης. Στην ιστορική αρχαιότητα, από τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη και μετά, η δικαιοσύνη ως «υψίστη αρετή», είναι κεντρικό θέμα της ελληνικής αρετολογικής παράδοσης, που μέσω των ελληνιστικών και ρωμαϊκών χρόνων διατρέχει την βυζαντινή, μεταβυζαντινή και την νεότερη εποχή. Στη σύγχρονη εποχή η δικαιοσύνη έχει κεντρική θέση στον χώρο των αξιών. Προϋποθέτει την αρετή, γιατί γεννιέται στην συνείδηση του ενάρετου ανθρώπου και “εξαντικειμενίζεται”, για να αποτελέσει σταθερό κριτήριο ανθρώπινης δράσης, ατομικής αλλά και κοινωνικής. Στο πάνθεο των αξιών – προσωπικών, κοινωνικών, πολιτικών, οικονομικών – η δικαιοσύνη ως ακριβοδικία ή ως “ισότιμη αντιμετώπιση” (fairness) καλείται να αναλάβει τo ρόλο του “ρυθμιστή της εφαρμογής των αξιών”. Σταθμίζει τις σχέσεις ελευθερίας και ισότητας, η προσφυής αναλογία των οποίων προσφέρει στην Κοινωνία την μέγιστη ωφέλεια. Εξ άλλου, έχει αναγνωριστεί ότι το δίκαιο δεν νοείται ως αξιολογικά ουδέτερο, όπως το έχει οραματιστεί ο νομικός θετικισμός, αλλ’ ότι το εμπνέει και το εμπλουτίζει η ιδέα της δικαιοσύνης μέσω της νομοθεσίας της αλλά και μέσω της Δικαστικής Εξουσίας, κατά την ερμηνεία και απονομή της Δικαιοσύνης. Παρ’ όλη όμως την διαχρονική παρουσία και αναγνώριση της δικαιοσύνης ως υψίστης αρετής και αξίας σήμερα, η εκτροπή των παγκοσμιοποιημένων αγορών, αναστατώνει τις δομές των κοινωνιών, ενώπιον μιάς αμήχανης δικαιοσύνης.